74 milyon metrekarelik projede yeraltı şehirlerinden su kanalıyla ulaşıma ve önemli yapıların Kıble’yi görmesine kadar pek çok değişen unsur bulunuyor. Haber, akıllara Başbakan’ın ‘çılgın projesi’ni getirdi.
Karadeniz kıyılarında ‘Yeni İstanbul’ isminde 3.4 milyon nüfuslu bir kent kurulacak. 74 kilometrekare, bir diğer deyişle 74 milyon metrekareye kurulacak olan kent, iki yeni limanı, bir havaalanı ve Eminönü’ne bağlanacak su kanalı kadar 13 dünya örneğinin incelenmesi sonucunda projelendirilmesiyle de dikkatleri çekiyor. Projeyi İstanbul Büyükşehir Belediyesi’nin iştiraki Konut A.Ş.’nin Michigan Üniversitesi’ne sipariş verdiği iddia ediliyor.
Michigan Üniversitesi’nin ‘modern islam mimarisi’ni yakından inceleyerek bunu projeye yansıttığı belirtiliyor. Rapordaki ifadelerde, ‘Allah’ı yücelten güzel, anıtsal şehirler yaratmak için en son teknolojinin kullanılacağı’ ve ‘kilit önemdeki su, manzara unsurlarının da dahil edileceği’ cümlesine yer veriliyor. Gazeteport.com’da yer alan habere göre, ‘Yeni İstanbul’, Başbakan Recep Tayyip Erdoğan’ın aylar öncesinden dile getirdiği ‘çılgın proje.’
Üç ana bölge
Habere göre, Yeni İstanbul, ‘merkezi iş alanı’, ‘göl bölgesi’ ve ‘deniz kenarı bölgesi’ olmak üzere üç ayrı bölgede planlandı. Merkezi iş alanındaki en önemli unsurlardan biri Central Park, Green Park ve Imperial Palace ile yarışacak Atatürk Parkı olacak. Parkın yakınında ise üniversite, lüks konut, şirketler, kafeler, restoranlar, müzeler, konser salonları ve dükkânlar planlandı. Gökdelenler bölgenin simgelerinden olacak. ‘Göl bölgesi’ ise projenin akciğerleri olarak konumlandırıldı. Gölün etrafındaki yeşil kuşak, yakın çevresinde yapılaşmayı engelleyecek. Geniş bir parklar ve yürüyüş yolları konumlandırılacak.
Üçüncü bölge olan ‘sahil bölgesi’, şehrin doğu kıyısında yer alacak. Terk edilmiş maden ocakları ve kayalık bir arazinin olduğu alandaki sokaklar ve bloklar, bu coğrafya göz önüne alınarak doğal yapıya uygun olarak inşa edilecek. Karadeniz’e bakan bu bölge parklar ve ormanların yanı sıra cami ve ortak kullanıma açık önemli yapıların da adresi olacak.
Paris de örnek oldu
Yeni İstanbul’a dünya kentleri de esin kaynağı oldu. Hong Kong’un mal ve hizmetler için önceden ödeme imkânı sunan Octopus Card’ı, Paris’te ise Eyfel Kulesi ve Zafer Takı gibi simgeler bu örnekler arasında. Ticaret merkezi La Defense ve bilim kenti Tsukuba yeni inşa edilen kentler olarak örnek alındı.
YERALTINDA ŞEHİR VE ENERJİ ÜRETEN YAPILAR
Yeni İstanbul’da normal koşullarda metro, pazar yeri, otel ve iletişim merkezi olarak kullanılan alanların acil durumlarda sağlık hizmetleri, iskân ve yardım görevi yürütelecek şekilde tasarlandı. Ayrıca, merkezi olarak konumlanan ‘acil durum komuta ve kontrol merkezi’de bunu tamamlayacak bir unsur olacak. Yeraltı şehri bir başka özellik. Ulaşım sistemleri, ticaret merkezleri, sergi salonları, telekomünikasyon merkezleri burada yapılacak. Kentin enerjisini kendisi üretecek. Bunun için rüzgâr, güneş, deniz suyu gibi yenilenebilir enerji kaynaklarından yararlanacak enerji çiftlikleri kurulacak.
ULAŞIM İÇİN 2 LİMAN, 1 HAVAALANI, 1 SU KANALI
Projede yer alan bilgiler, Yeni İstanbul’un tıpkı ABD Virjinya’daki Arlinghton Country, Danimarka Kopenhag ve Almanya Münih’te olduğu gibi nakil hatları doğrultusunda gelişme göstereceğini ortaya koyuyor. Ulaşım açısından bir diğer unsur ise iki liman ve bir havaalanının kurulacak olması. Diğer yandan ulaşım planında dikkat çeken bir diğer nokta da Karadeniz kıyısında yen inşa edilecek yolcu limanından Eminönü, Karaköy’e ve Harem’e ulaşılabilecek bir su kanalı inşasının planlanması. Yeni İstanbul’da karayolları, demiryolları ve entegre bir ulaşım ağının kullanılacağı ön plana çıkarken, dikkat çeken bir diğer nokta da projenin Garipçe ile Poyrazköy arasında inşa edilmesi tasarlanan üçüncü köprüye de oldukça yakın bir konumda yer alması
DİNİ VE MİLLİ UNSURLAR
Yeni İstanbul’da dikkat çeken bir diğer özellik de projeyi hazırlayan Michigan Üniversitesi’nin ‘modern islam mimarisi’ni yakından inceleyerek bunu projeye yansıtmış olması. Proje için hazırlanan raporda yer alan ifadelerde, ‘Allah’ı yücelten güzel, anıtsal şehirler yaratmak için en son teknolojinin kullanılacağı’ ve ‘kilit önemdeki su ve manzara unsurlarının da dahil edileceği’ cümlelerine yer veriliyor. Bu noktada önemli binaların girişleri Mekke’ye yani, Kıble’ye bakıyor. Öte yandan, bölgenin ortasında üç hilal modeli yer alıyor. Şehrin yoğunluğu da bu model doğrultusunda planlanmış durumda
100 KİLOMETREKARENİN ÜZERİNE ÇIKABİLİR
Arazi alanı 74 kilometrekare
Geliştirilebilir arazi alanı 30 kilometrekare
Şehrin genişleme payı 10 kilometrekare
Ticari alan 1 milyon 475 bin metrekare
İkamet alanı 2 milyon 600 bin metrekare
Kurumlar için ayrılan alan 1 milyon 592 bin metrekare
Oteller için ayrılan alan 1 milyon 625 bin metrekare
Üniversite için ayrılan alan 462 bin 500 metrekare
Parklar ve açık alanlar 35 kilometrekare
Tahliye alanları 350 bin metrekare
Altyapı 9 kilometrekare
Orman koruma alanı 350 kilometrekare (bölge dışında).
Gece nüfusu 2.96 milyon
Gündüz nüfusu 3.4 milyon
